Xəbər haqqında
07 Yanvar 2018 - Bazar 22:12 2109 nəfər oxuyub
 
Onda elə bilirdim dünya dağılıb, yaşaya bilmərəm – Nəsibə Abdullayevayla müsahibə
MÜSAHİBƏ Xəbəri
Onda elə bilirdim dünya dağılıb, yaşaya bilmərəm – Nəsibə Abdullayevayla müsahibə

Özbəkistana – Daşkəndə çatar-çatmaz onu görmək nəsib oldu: Uşaqlıqdan bəri Azərbaycan mahnılarını dilindən eşitdiyimiz, elə özümüzdən bildiyimiz sənətçi, Özbəkistanın xalq artisti Nəsibə Abdullayevanı. Qarşımda zərif, sadə, gülərüz bir xanım vardı. Onda bildim ki, onu bizə bu qədər doğmalaşdıran təkcə ana dilimizdə oxuduğu mahnılar olmayıb.

 

 

“Bəri gəl”, “Səndən nigaranam”, “Sevirəm de”, “Ayrılığın üzü dönsün”, “Tello”, “Bağışlaram səni” kimi mahnılarımızı oxuyan, ölkəmizdə də sevilən Nəsibə xanımla elə Azərbaycan dilində söhbətləşdik...

 

 

– Nəsibə xanım, pərəstişkarınız olan, amma sizin haqqınızda çox da məlumatlı olmayan hər hansı bir dinləyici dəqiq olaraq bilmir ki, siz azərbaycanlısınız, özbək, yoxsa iranlı? Gəlin oxucularımızı əvvəlcə bundan agah edək...

 

– Bu sualı mənə çox tez-tez verirlər. Mən isə heç bilmirəm, necə cavab verim... Çünki atam iranlıdır, amma Səmərqənddə anadan olub. Atamın atası, anası, babası İrandan çoxdan gəliblərmiş. Səmərqənddə çoxlu iranlılar yaşayan məhəllələr var. İranlı var, farsca danışır, iranlı var ki, özbək və Azərbaycan dili qarışıq, ləhcə ilə danışır. Tarixçilər deyirlər ki, onlar İran azərbaycanlılarıdır. Amma lap çoxdan gəliblər deyə Azərbaycan dilini unudublar. Mənim öz ailəmdə də Azərbaycan dilini bilən olmayıb, özünəməxsus özbəkcə danışıblar. Anam isə tacik olub. Bilirsiniz, bizim Səmərqənddə Registan meydanı var, türk memarlığının nadir nümunələrindən biridir. Tarixdə yazılanlara əsasən, oradakı binaları o vaxt Əmir Teymur İrandun İrandan, Azərbaycandan gətirdiyi ustalar, memarlar tikib. İndiyədək də Səmərqəndə məşhurluq gətirən həm də 3 ayrı mədrəsənin əhatə etdiyi o meydandır. Bəlkə də, Səmərqənddə yaşayan iranlıların kökü oradan gəlir.

 

– Bəs siz necə oldu ki, Azərbaycana gəldiniz və bu qədər populyarlıq qazandınız?
 

- Azərbaycan ailəsinə gəlin getmişdim, amma Səmərqənddə yaşayırdıq. Uşaqlarımın atası azərbaycanlıdır. Ümumiyyətlə, əvvəllər Azərbaycana qonaq kimi gedib-gəlirdik. 1980-ci illərin axırından isə Azırbaycana yaradıcılıq səfərləri etməyə, konsertlər verməyə başladım. Ondan qabaq da mahnılarımın lent yazıları necəsə Azərbaycana gedib çatmışdı. Mahnılarıma qulaq asıblar, amma kiməm, necə bir insanam, bilməyiblər.
 

Bizim çox gözəl bir rəqqasəmiz var – Məlikə Ahmedova. O xanım mənim mahnılarıma rəqs edirdi. Onun videoyazıları Azərbaycanda göstəriləndə camaat elə bilirmiş ki, özü oxuyub, özü də rəqs edir.
 

Mən Azərbaycan tamaşaçalarına minnətdaram. Onlar məni unutmurlar, dinləyirlər, dəyər verirlər. Mən onların sevgisini duyanda bununla fəxr edirəm.

 


 

 – Amma Azərbaycanda elə təəssürat yaranıb ki, bizə qarşı bir küskünlüyünüz var...
 

– Yox, niyə elə olsun ki?! Azərbaycan məni küsdürməyib, incitməyib. Bəlkə, Azərbaycanın məndən küskünlüyü var, bilmirəm. (gülür) Mənim Azərbaycana çox böyük məhəbbətim var. Dostlar, tanışlar məni toy məclislərinə dəvət edirlər. Hər dəfə Azərbaycana getmək, oraları görmək, dənizə yaxınlaşmaq mənim üçün bayram olur. Bizim musiqi dəstəmizin üzvlərinin hamısı özbək uşaqlardır, amma onlar da Azərbaycanı çox sevirlər, ora gələndə necə sevinirlər. Heç Amerikaya, İngiltərəyə gedirik desən, elə sevinməzlər.
 

 

– Bildiyim qədəriylə ailə qurduğunuz hər iki insan azərbaycanlı olub. Onları sizə bağlayan, sevdirən xüsusi nə isə var, yoxsa təsadüfən belə alınmışdı?
 

- Təsadüfən olub. Çünki hər iki həyat yoldaşımla biz eyni ansamblda işləmişik.

 

 

–  “Səndən nigaranam” və digər belə mahnılar var ki, məhz sizin ifanızda daha çox sevilib, populyarlıq tapıb. İndi də Azərbaycan mahnılarına müraciət edirsinizmi?
 

- Həmişə edirəm. Özü də o mahnıları tək Azərbaycan tamaşaçısı üçün oxumuram. Özbəkistanda da, ümumiyyətlə, harada oluramsa, oxuyuramsa, repertuarımda həmişə Azərbaycan mahnıları olur.

 

– Bəs sizi toy məclislərinə dəvət etməsələr belə, Azərbaycanda darıxıb gələcəyiniz adamlar, yerlər varmı?
 

- Azərbaycanda illərlə yanımda olan, işləyən musiqiçilər var. Onlarla hələ də dostluğumuz davam edir. Onlar üçün darıxıram və həmişə gedəndə görüşürük. Alim Qasımovla bu günlərdə görüşüb, tanış oldum, mənim üçün fəxr oldu. Aygün Bəyləri çox sevirəm, həmişə zəngləşirik, gedəndə qonağı oluram. Azərbaycan mənim ikinci evimdir.




– İstərdim ki, mahnıları doğma olan sənətçini Azərbaycan tamaşaçısı daha yaxından tanısın: Nəsibə xanım necə insandır, necə ailədə doğulub, necə yetişdirilib, hansı dəyərlərlə yaşayır?

– Fəhlə ailəsində anadan olmuşam. Ailədə 7 uşaq olmuşuq, sonbeşikləri mənəm. Musiqiyə olan məhəbbətimi də elə ailəmizdən almışam. Atam fəhlə olsa da, çox gözəl səsi olub. Evimizdə həmişə özbək  musiqi alətləri olub. Atam işdən gələndə çalıb-oxuyardı, biz də bunu görə-görə böyümüşük. Bir qardaşım da tar çalardı. Atamın dostları arasında da Səmərqənddə yaşayan azərbaycanlı musiqiçilər olub. Hətta ata-anamın toyunu Azərbaycan musiqiçiləri idarə ediblər, anamı Azərbaycan musiqisi ilə gəlin gətiriblər. Həmişə yeni plastinka çıxan kimi atam necə olsa tapıb gətirərdi. Evimizdə həmişə Özbək musiqisi ilə Azərbaycan musiqisi qoşa səslənib, bir-birindən ayrılmayıb.

 

Dəyərlərə gəldikdə isə, Nəsibə üçün ən böyük dəyər insandır, insanlıqdır. İnsanın əldə edə biləcəyi var-dövlət həqiqi dostlarının olmasıdır. Mənim övladlarım, nəvələrim, dostlarım mənim dəyərlərimdir.

 

– Nəsibə xanım, sizi həyatda nələr üzüb, incidə bilir?
 

– Həyatdır, insanı incidən hər şey ola bilər. Adamı həyatda incidən də, sevindirən də elə insan olur. Mənə görə, gərək, insanı sözlə incidən olanda bunu ürəyinə saxlamayasan, tez barışasan və unudasan.

 

– Yaradıcı adamlar daha həssas olurlar. Siz bu incikliyi necə yaşayırsınız? Həmin anlarda mahnı oxumaq istəyirsiniz, yoxsa necə?
 

- Mənim incikliyim bir gün, iki gün çəkir, ondan artıq olmur. Həmin günlərdə mənə yalnızlıq və sükunət lazım olur. Şikayət etməyi xoşlamıram. Elə olanda , gərək, məni rahat buraxsınlar ki, mən özümə gələ, fikirlərimi sahmana sala bilim. Ondan sonra ehtiyac duyduğum yenə musiqi olur. Dəstəni başıma yığıram və məşq etməyə başlayırıq. Səni bu dünyada incidən, incitməyən nə varsa, hamısını atıb, elə bil başqa bir dünyaya gedirsən. Mən elə bilirəm ki, yaradıcı insanların, sənət adamlarının hamısı belədir. Hamısı darıxırlar: mahnı üçün, sənət üçün, yaratmaq üçün...

 

– Nəsibə xanım, məsələn, biz darıxanda, sıxılanda mahnı dinləyirik, bir sakitlik tapırıq. Maraqlıdır, daim musiqinin içində olan adamlar ondan baş götürüb qaçmaq istəyirlərmi heç? Belə desək, musiqinin sizi yoran vaxtı olurmu?
 

– Yorulan vaxtlarım olur, amma məni yoran musiqi olmur.  Mən yorulanda da rahatlığı musiqidə tapıram. Amma həmin mahnı gərək mənim ifa etdiyim janra olmasın. Operanı, teatrı, səyahət etməyi çox sevirəm. Elə vaxtlarda sevdiyim şəhərləri görməyə, gəzməyə gedirəm.

 

– Səyahətə tək çıxmağı xoşlayırsınız? Ümumiyyətlə, təkliyi sevənsiniz, yoxsa adam içində olmağı?


- Hə, təkliyi sevirəm. Amma ətrafımda kimlərinsə olmağını istəyirəmsə, həmin adamlar ya ailə üzvlərim, ya da yaxın dostlarım olur, kənar adamlar yox.

 

– Deyirsiniz, başqa musiqilərlə rahatlıq tapıram. Maraqlıdır, kimləri dinləyirsiniz, kimləri oxuyursunuz?

 

- Şeiriyyat Şərqə məxsusdur. Klassik şeirləri çox sevirəm. Özbəkistanın şairləri Nəvai, Babur, digərləri ilə yanaşı, Nəsimi, Füzuli də mənim çox sevdiyim şairlərdir. Bizim çox gözəl xanım şairlərimiz olub, onların şeirlərinini sevərək oxuyuram.

 

Musiqiyə gəldikdə isə, Rəşid Behbudov, Müslüm Moqamayev, Akif İslamzadə, Flora Kərimova, Zeynəb Xanlarovanı sevirəm, dinləyirəm. Onları nəinki mən, Özbəkistanda qulaq asmayan ailə yoxdur. Zeynəb xanım evimdə qonaq olub, bu, mənim üçün böyük fəxrdir.


– Nəsibə xanım, bizim sənətçilərlə söhbətləşəndə onlar uğuru, adı, məşhurluğu asan qazanmadıqlarını, bu yolun çox çətin olduğunu dilə gətirirlər.  Sizin ölkədə sənətlə məşğul olmaq, bu sahədə uğur qazanmaq necə, çətindirmi?
 

- Mənim fikrimcə, təkcə sənətdə yox, heç bir sahədə uğur qazanmaq asan başa gəlmir.  Həqiqi uğuru qazanmaq həmişə və hər yerdə çətindir. Çünki o uğurun arxasında zəhmət var, maneələr var. Mən inanmıram ki, kiməsə uğur göydən düşür. Axşam yatıb, səhər oyanır ki, hər şey onun istədiyi kimidir.

 

– Ancaq bir də var bütün çətinliklərə rəğmən, səhnədə, xalqın gözü qarşısında olmaq... Yəni bu sənət əhval-ruhiyyəyə, ovqata baxmır.


- Haqlısınız, amma bu sənəti biz özümüz seçmişik. Seçəndə də hər şeyi gözə almışıq. Uğuruna necə seviniriksə, çətinliyinə də dözməliyik.


– Nəsibə xanım,  neçə gündür sizi müşahidə edirəm, çox sakit, mülayim insan təsiri bağışlayırsınız. Bu mülayim görünüşün arxasında necə bir xarakter var? Sizi özünüzdən nə çıxara bilər?


- İnsanın özü haqqında, xüsusilə də xarakteri barədə danışmağı çox çətin məsələdir. Demək olar ki, sakit insanam. Amma kimsə mənim yaxınlarıma zərər verər, incidərsə, o sakitlikdən əsər-əlamət qalmaz. Onlara görə canımı da verərəm.

 

Özümə inanan insanam, çünki hamımız yaradanın əlindəyik. Sabah nə olacağı bizə bağlı olan bir şey deyil. Bütün çətinliklərdən özüm çıxmağa, hər maneəni özüm aşmağa çalışıram. Hər şeyi başqalarından yox, özümdən gözləyirəm. Dostlarım, yaxınlarım, uşaqlarım məni güclü qadın hesab edirlər.

 



­– Siz həm də anasınız, nənəsiniz. Həm analığı, həm sənəti bir ömrə necə sığışdıra bilmisiniz, əksiklik yaşamısınızmı?


- Sənətə görə əksikliyi mənim uşaqlarım yaşayıblar. Analarını istədikləri vaxt yanlarında görə bilməyiblər. Kim deyirsə, ailəni də sənəti də bir ömrə sığışdırmaq, hamısını eyni keyfiyyətdə yürütmək olar, buna mən inanmıram. Öz həyatımdan deyə bilərəm ki, bu, mümkün deyil. Sənətdə ona görə uğur qazanmışam ki, vaxtımın çoxunu ona həsr eləmişəm. Buna görə uşaqlarımın içində qırıqlıq olub, özləri bunu deməsə də, mən hiss edirəm. İndi fikirləşirəm ki, kaş uşaqlar körpə olanda onların yanında olaydım. Sənət çox böyük qurbanlar tələb edir...

 

– Az da olsa peşman olduğunuz vaxt olub?
 

- Yox, peşman deyiləm. Mən sənətə görə uşaqlarımı itirmiş olsaydım, onların məhəbbətini qazana bilməsəydim, hə, onda çox peşman olardım. Sənət və uşaqlar arasında seçim etmək lazım olsa, əlbəttə, mən övladlarımı seçərdim. Amma bu gün peşman deyiləm. Sənətimlə də məşğul oldum, uşaqlarımla da. Onlar da gözəl övlad oldular. Xoşbəxtəm.

 

Nəvələr isə tamam başqa dünyadır. Atam-anam deyəndə ki, nəvəni övladdan da çox istəyirsən, inanmırdım. Fikirləşirdim ki, insan övladından çox kimi istəyə bilər ki?! Nənə olanda başa düşdüm ki, valideynlərim düz deyiblər. Nəvələr olandan sonra övlada olan məhəbbət qalır bir kənarda. Həmişə fikirləşirdim ki, bu, niyə belə olur? Özüm üçün belə bir cavab tapdım: övlad böyüdəndə gənc olursan. Analığın, atalığın məktəbi yoxdur. Uşağı böyüdərkən özün də böyüyürsən. Bütün çətinlikləri ilə bərabər, onların böyüməyindən həm də həzz alırsan. Nəvənin qiyməti isə daha yüksəkdir. Ona çatmaq üçün, gərək, çox zəhmət çəkəsən. Belə ki, bir övlad böyüdüb, şəxsiyyət yetişdirirsən, bir ata, ana yaradırsan. Ondan sonra  bütün bunların mükafatı olaraq Allah sənə nəvə verir.
 

İki oğlum var. Evə gələn gəlinlərim də elə bil mənim qızlarımdır. Elə gəlinlərdir ki, mənim öz qızım olsaydı, onlardan çox istəməzdim.

 

- Nənəlik sizi yaşlı hiss elətdirmir ki?
 

- Yox, nənəliklə daha da uşaq olmuşam. Onların dalınca qaçmaq, maraqlanmaq, hər şeyə onların gözüylə baxmaq, istədiklərini öyrənmək adamı daha da uşaqlaşdırır.

 

– Məişətlə – ev işi, bişirib-düşürməklə aranız necədir?
 

- Vaxt olsa, aram yaxşıdır. Həmişə hər işi özüm görməyə vaxtım olmur. Gəlinlərim də işləyir. Köməkçilərimiz var, ev işlərini onlara həvalə etmişik. Amma ailənin ən çox sevdiyi yeməkləri ancaq özüm hazırlayıram. Mən evdə olanda ailəmiz üçün bayram olur. Nəvələr bağçadan, məktəbdən gələndə artıq qapıdaca hiss edirlər ki, bu gün yeməyi nənə bişirib. Soruşanda deyirlər ki, bunu yeməyin ətrindən duyuruq. Azərbaycan plovu, dolma, qutab, düşbərə, paxlavanı sevə-sevə özüm bişirirəm.

 


 

- Nəsibə xanım, dini baxışınız necədir?
 

- İnsanlarla və ya müsahibədə dini baxışım haqda danışmağı sevmirəm. İnsanın yaradanla şəxsi münasibəti, ünsiyyəti var. Bu, mənim üçün intimdir, məhrəmdir. İnsanın dini görüşlərini, hisslərini başqalarının yanında ifadə etməyini düzgün hesab etmirəm.

 

– Bəs elə bir şey varmı ki, o, sizin üçün ibadət etmək kimidir?

 

- Əlbəttə, musiqi ilə məşğul olmaq məni başqa bir aləmə aparır, ibadət etmiş kimi oluram. Bizi düzgün başa düşsünlər, yaradana ibadət başqadır, amma musiqiçilər üçün də musiqi başqa bir dünyadır. Musiqi yaratmaq, ümumiyyətlə, musiqiyə yaxın olmaq ibadət kimi bir şeydir.

 

– Yaradıcı insan kimi sevgi işinizin harasında dayanır? Sevgisiz yaratmaq, oxumaq mümkündürmü?


- Bəzən yaradıcı insana dərd də lazımdır. Ürəyin ağrıyanda bir əsəri elə gözəl oxuyursan... Sonra fərqinə varırsan ki, həmin vaxt o halətdə olmasaydım, ifa bu cür gözəl alınmazdı. Yəni yaradıcı insana hiss lazımdı, bu sevgi də ola bilər, ağrı da, dərd də...

 

- Elə bir mahnınız varmı ki, dediyiniz kimi, məhz ağrılar onu gözəl edib?

­

- Belə bir mahnı var... Bir sənətkar dostumuz vardı, gənc yaşında rəhmətə getmişdi. Hər il onun xatirə gecəsi gecəsi keçirilirdi. Həmin gecədə onunla dostluq edənlər, onu ustad bilənlər mahnılarını oxuyurdular. Mənə də 7 mahnı gətirdilər. Gördüm ki, 7 mahnının içində qadın oxuya biləcək mahnı yoxdur. Amma yenə də birini seçdim, bəzi sözləri dəyişdirdim ki, qadının adından oxuna bilsin. Həmin vaxt anam xəstələndi. Mən hər şeyi atıb, getdim Səmərqəndə. İki ay onun yanında oldum. Sonra anam rəhmətə getdi. Daşkəndə qayıdanda yoldaşlarım qorxa- qorxa soruşdular ki, xatirə gecəsində çıxış edəcəksən? Əgər xatirə gecəsi olmasaydı, təbii ki, iştirak edə, oxuya bilməyəcəkdim. Dedim, əgər mahnını yazdırmağa vaxtımız çatacaqsa, iştirak edəcəm. Özümdə güc tapıb studiyaya getdim. Mahnını oxuduqca məni qəhər boğur, ağlayırdım. Xatirə gecəsi yetişdi, səhnəyə çıxıb oxuyanda fikirləşdim ki, dünyanın işinə bax, iki-üç həftə əvvəl elə bilirdim ki, dünya dağıldı, mən yaşaya bilmərəm. Anam əlimdə can verdi, amma həyat necə davam edir... O yoxdu, amma mən yaşayıram, səhnədəyəm. Beləcə, birtəhər mahnını oxuyub bitirdim, ağlaya-ağlaya getdim səhnədən. Ondan sonra bir neçə ay heç bir mahnıya qulaq asa bilmədim. Oxumadı da. Sonralar özümə gələndə başa düşdüm ki, o ağrıdan bu mahnı məhz belə gözəl alındı. O mahnıda ağrım, məhəbbətim, həyatın fəlsəfəsi var. 

 

 



– Nəsibə xanım, insan kimi, ana kimi, nənə kimi, dost kimi, sənətçi kimi xoşbəxt olmaq başqadır, amma qadın kimi xoşbəxt olmaq başqa... Siz qadın kimi də xoşbəxtsinizmi?
 

- İnsan kimi, sənətçi kimi o qədər xoşbəxtəm ki, qadın xoşbəxtliyi nədir, heç bilmirəm. Bunu düşünmək, fikir vermək istəmirəm. Bəlkə, kiməsə elə gəlir ki, bu qadının əksikliyidir. Ancaq mənə görə məslək sahibi kimi, ana kimi xoşbəxtlik ən böyük xoşbəxtlikdir.


 

- Son olaraq, azərbaycanlı pərəstişkarlarınıza deyəcək sözünüz varmı?

 

- Azərbaycana və Azərbaycan insanlarına çox-çox minnətdaram ki, illər boyu bu məhəbbəti, bu istiliyi saxlayıblar. Mənim də onlara olan məhəbbətim çox böyükdür. Həmişə də belə olacaq.


 

- Ürəyinizdə qalan, oxumaq istədiyiniz Azərbaycan mahnısı varmı?
 

 

- Hə, belə mahnılar çoxdur, əlbəttə, onları oxuyacam.

 

Sevinc Fədai, Daşkənd-Bakı

http://Xeber365.com

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Mənbə: Müəllif: Sevinc Fədai
Onda, elə, bilirdim, dünya, dağılıb,, yaşaya, bilmərəm, –, Nəsibə, Abdullayevayla, müsahibə,
Xəbərin videosu
Şərhlər
Haber Yazılımı